FenoMEN Kültürü Bedava Şöhret, Bedava Rezillik mi?
Geçenlerde kendi kendime sordum ve bu “FenoMEN” dediğimiz yeni olguyu anlatmak istedim.
(Malum, doneleri hayatın içinden toplayıp üzerine kafa yorunca ben zaten yazarım! 🤣) Şimdi bir duralım ve düşünelim: Eskiden “fenomen” dediğimizde aklımıza ne gelirdi?
Kendi alanında bir çığır açmış bir bilim insanı, kelimeleriyle ruhumuza dokunan bir şair, sahnedeki duruşuyla devleşen bir tiyatrocu…
Kısacası, emeğiyle, birikimiyle ve yeteneğiyle “olmuş”, örnek alınan kişi.
Peki ya şimdi? Şimdi “fenomen” denince aklımıza kim geliyor?
Çoğunlukla skandalıyla, şatafatıyla, bir gecede patlayan videosuyla gündem olan kişi. İşte bu noktada o can alıcı soruyu sormak zorundayız: Bedava şöhret, aslında bedava rezillik mi?
Algoritmanın Kirli Sırrı: Ne Kadar Şok, O Kadar “Like”
Bu dönüşümün suçlusu kim?
Başrolde, sosyal medya algoritmalarının ta kendisi var.
Algoritma ahlaka bakmaz; etkileşime bakar.
Ne kadar çok yorum, ne kadar çok paylaşım, ne kadar uzun izlenme süresi…
O kadar çok “başarı”.
Bu da şu acımasız denklemi doğuruyor: Şok edici, kural dışı, hatta ahlaksız içerikler, genellikle en sakin ve değerli içeriklerden daha fazla dikkat çekiyor.
Sistem, adeta “rezil ol, kral ol” diyor.
Bu da, yeteneği veya birikimi olmayan ama şöhret isteyenler için en kestirme yolu işaret ediyor: Kendini ve mahremiyetini pazarlamak.
Emeğin Değersizleşmesi: Sanatçının Sessiz Çığlığı
Peki bu şatafat sahnesi kurulurken perde arkasında neler yıkılıyor?
Bu yeni düzenin en büyük kurbanı ise gerçek emek ve sanattır.
Bir düşünün: Yıllarını enstrümanına vermiş bir müzisyen, kelimeler üzerine titremiş bir yazar, tuvalinin başında sabahlamış bir ressam…
Hepsi, bu gürültülü fenomen kültürü içinde sessiz kalmaya mahkum ediliyor.
Onların on yıllar süren emeği, bir fenomenin on saniyelik “lüks araba story’si” kadar etkileşim almıyor.
Bu durum, toplumsal bir çölleşmenin habercisidir.
Eğer rol modellerimiz sanatçılar, bilim insanları değil de, kolay yoldan para kazanan ve bunu teşhir eden kişiler olursa, gençlerimize hangi değeri miras bırakırız?
O şatafatlı balonlar tek tek patladığında, yerini dolduracak bir kültürümüz, bir sanatımız, bir birikimimiz kalacak mı?
Bir gencin rol modeli neden yıllarını bilime adamış bir profesör değil de, lüks bir arabayla poz veren bir bahis reklamcısı olsun?
Eğer sanatçılarımızı, düşünürlerimizi, zanaatkârlarımızı kaybedersek, o şatafatlı balon patladığında yerini dolduracak neyimiz kalır?
Nasıl bir kültürel çölün içinde kalacağımızı fark eden var mı?
İşte bu, hepimizi dipsiz bir çukura itebilecek en tehlikeli sorulardır.
Işıltının Sonu: Bahis, Kara Para ve Karanlık Yalnızlık
O “bedava” denilen şöhretin faturası, genellikle sonunda ödenir ve çok ağırdır. Başta ışıltılı görünen yol, hızla karanlık bir sona doğru ilerler:
- Kolay Para, Kirli Yollara Açar: O şatafatlı hayatı sürdürme baskısı, bu kişileri kaçınılmaz olarak karanlık yollara saptırır. Yasa dışı bahis sitelerinin reklam yüzü olmak, kara para aklama döngülerine girmek veya uyuşturucu batağına düşmek, o “kolay” hayatın doğal bir sonucuna dönüşür.
- Sahte Kalabalık, Gerçek Yalnızlık: Şöhretin zirvesindeyken etraflarını saran sahte dostlar ve hayranlar, para ve popülerlik musluğu kesildiği anda buharlaşır. Geriye ne gerçek bir mesleği, ne samimi bağları, ne de tutunacak bir değeri kalmış, devasa bir boşluk ve zifiri karanlık bir yalnızlık kalır.
Çıkış Yolu: Emeğe ve Sanata Hak Ettiği Saygıyı Geri Vermek
Bu karamsar tablo kaderimiz değil. Toplum olarak bu dijital zehirlenmeye karşı panzehirimiz var: Bilinci ve Değeri yeniden keşfetmek.
- Alkışını Seç: Kimi alkışladığına, kimin içeriğini tükettiğine dikkat et. Bir gecelik skandalları değil, yılların emeğini ödüllendir. Bir tiyatro oyununa bilet al, yerel bir sanatçının sergisini ziyaret et, bağımsız bir yazarın kitabını oku.
- Gerçek Başarıyı Tanımla: Gençlere, başarının takipçi sayısıyla değil, üretilen değerle, kazanılan uzmanlıkla ve topluma katılan faydayla ölçüldüğünü anlat.
- Algoritmayı Eğit: Değerli bulduğun, emek içeren içeriklerle etkileşime gir. Beğen, yorum yap, paylaş. Algoritma, eninde sonunda bizim tercihlerimizle şekillenir.
Biz, Cinselizm.com olarak, emeğin ve gerçek birikimin her zaman en yüksek değer olduğuna inanıyoruz.
Bu sahte pırıltının ardındaki tehlikeleri konuşmak, toplumsal bir görevdir.
Bu sohbeti burada bitirmeyelim. “Doneyi veren ben, pişiren sen” demiştik; şimdi sıra sizde.
Sizce de bedava şöhret, bedava rezillik mi?
Çevrenizde bu fenomen kültürü yüzünden unutulduğunu düşündüğünüz değerler var mı?
- Sizin tanıdığınız, “fenomen” kelimesinin hakkını veren gerçek emekçiler kimler?
- Onları yorumlarda alkışlayarak bu listeyi birlikte büyütelim mi?
- Gerçek emek ve sanatın bu yeni düzende nasıl korunabileceğini düşünüyorsunuz?
- Peki, sizin bu konudaki fikriniz ne?
Gelin bu sessizliği bozalım. Fikirlerinizi, endişelerinizi ve çözüm önerilerinizi bize yazın.
Bu sohbeti birlikte büyüterek, alkışlarımızı yeniden hak edene yönlendirelim.
Bu yazıyı doğru niyetle yazdığımızı gücendirmek değilde eski nostalji ile “Arada bir zülfü yâre dokunduk /Tam yerine geldi manzara koyduk!” (Levent KIRCA ‘yı Rahmetle Anıyoruz) diyerek bu manzaradan bir bakarsak zülfü yare dokunuruz umuduyla, bu yazımız önemli bir konuya işaret etmiştir. Eğer bu yazımız hoşunuza gittiyse, Cinselizm ailesine katılmak için SOSYAL PAYLAŞIM ikonlarından yazılarımızı paylaşmak, beğenmek, bir yorum bırakmak bizi çok mutlu eder. Ayrıca şu an altta çıkan diğer yazılarımıza da göz atabilirsiniz. Unutmayın, bir sonraki yazıda buluşana kadar, merak etmekten ve sormaktan çekinmeyin.
SİZ SORUN, Biz Cevaplayalım! Cinselizm Yazarı Korcan Ben… SEVGİ İLE KALIN…